BERLİN – DW’nin haberine göre; sosyal medyayı kullananlar, verilerinin toplandığını, analiz edildiğini ve paylaşıldığını biliyor. Özellikle de kişiselleştirilmiş reklamlar için. Ancak Facebook, Instagram gibi sosyal medya platformlarını çatısı altında bulunduran Meta bunun da ötesine geçiyor ve kendi uygulamalarından gelmeyen verileri de topluyor.
Gerçek hayatta büyük tepki çekecek böyle bir uygulama, internette neredeyse fark edilmiyor. Oysa bu sanal mikrofonlar yıllardır internet kullanıcılarını “dinliyor”. Bunun arkasında ise “Business Tools” adı verilen araçlar bulunuyor.
Bunlar, Meta’nın internet sitelerinin işletmecilerine ve uygulama geliştiricilerine sunduğu, kullanıcıların göremediği yazılımlar. Meta’nın vaadi ise şu: Bu araçlar sayesinde Meta platformlarındaki reklamlar daha verimli hâle geliyor.
Reklam verenler böylece Facebook veya Instagram’daki reklamlarının ne kadar başarılı olduğunu görebiliyor ve tanıtım stratejilerini buna göre uyarlayabiliyor.
Tüketiciyi Koruma Derneği, Meta’nın bu uygulamasına karşı toplu dava açtı.
Meta’ya karşı bireysel ve toplu davalar açan BK Baumeister & Kollegen Tüketici Hukuku Bürosu’nun yöneticisi Max Baumeister ise bu araçlardan kaçınılmasının neredeyse imkânsız olduğunu söylüyor:
“Bilgisayar mühendisliği okumuş ve elinizden gelen her şeyi yapmış olsanız bile bunu engellemeniz mümkün değil.”
Baumeister’e göre, bundan tüm internet kullanıcıları etkileniyor; Meta hesabı olup olmaması fark etmiyor. Yani Instagram veya Facebook hesabını silmek de çözüm olmuyor.
91 bin 500 kullanıcı davaya katıldı
Bağımsız ürün ve hizmet inceleme kuruluşu Stiftung Warentest’in aktardığına göre, Almanya’da Meta’yı büyük bir tazminat dalgası bekliyor. Mart 2026’nın başına kadar yaklaşık 91 bin 500 Facebook ve/veya Instagram kullanıcısı Tüketiciyi Koruma Derneği’nin toplu davasına katıldı.
Buna ek olarak 300 bin kişi daha dijital olarak avukatlara vekâlet vererek tazminat başvurusu yaptı.
Yalnızca Almanya’da yaklaşık 50 milyon Meta kullanıcısı bulunuyor ve bunların tamamı toplu davaya katılabilecek durumda.
