NEW YORK / LONDRA – İran’da yaklaşık bir hafta önce başlayan savaş, küresel enerji piyasalarında deprem etkisi yaratıyor. Tedarik zincirinde yaşanabilecek aksamalara dair endişeler, petrol fiyatlarının ütopik seviyelere yükselmesine neden oldu. Yıllar sonra ilk kez ham petrolün varil fiyatı 100 ABD Doları barajını aşarak rekor seviyelere yöneldi.
Petrol fiyatlarında bir haftada yüzde 50 artış
Savaşın başlamasından bu yana petrol fiyatları yaklaşık yüzde 50 oranında arttı. Şubat ayı sonunda 70 dolar seviyelerinde seyreden petrol, çatışmaların derinleşmesiyle birlikte hızla tırmanışa geçti. Chicago’daki işlemlerde ABD için belirleyici olan Batı Teksas Tipi (WTI) ham petrolün varili 100 doların üzerine çıkarken, Avrupa için gösterge niteliğindeki Kuzey Denizi Brent tipi petrolün varil fiyatı yer yer 111 dolara kadar ulaştı.
Hürmüz Boğazı’ndaki tıkanıklık arzı vurdu
Fiyatlardaki bu olağanüstü artışın temel nedenlerinden biri, Basra Körfezi’ndeki stratejik öneme sahip Hürmüz Boğazı’ndaki gerginlik olarak gösteriliyor. Dünya petrol ticaretinin yaklaşık beşte birinin taşındığı bu kritik su yolunda, İran’a yönelik saldırılar sonrası gemi trafiği neredeyse tamamen durma noktasına geldi. Sevkiyatların yapılamaması, küresel piyasalarda ciddi bir arz darboğazı riskini beraberinde getiriyor.
Almanya’daki göçmen toplumunu neler bekliyor?
Petrol fiyatlarındaki bu patlama, Almanya’da yaşayan Türk toplumu ve diğer göçmen gruplar için doğrudan ekonomik yansımalar anlamına geliyor. Enerji maliyetlerinin yükselmesi; akaryakıt fiyatlarından ısınma giderlerine, gıda fiyatlarından genel enflasyona kadar geniş bir alanda hayat pahalılığını tetikleyebilir.
Özellikle araç kullanımı yoğun olan ve bütçesinin önemli bir kısmını ısınma giderlerine ayıran dar ve orta gelirli ailelerin, önümüzdeki günlerde pompaya yansıyacak dev zamlarla karşı karşıya kalması bekleniyor. Almanya genelinde lojistik maliyetlerin artmasıyla birlikte market raflarındaki temel ihtiyaç maddelerinde de fiyat artışları kaçınılmaz görünüyor.
Uzmanların tahmini: Fiyatlar 150 dolara kadar çıkabilir
Enerji uzmanları, bölgedeki askeri durumun sakinleşmemesi halinde fiyat artışlarının devam edeceği konusunda uyarıyor. Piyasa analizlerine göre, sevkiyat yollarındaki kapalılığın sürmesi durumunda petrolün varil fiyatı ekstrem senaryolarda 150 dolara kadar tırmanabilir. Bu durumun küresel ekonomide yeni bir resesyon dalgasını tetiklemesinden endişe ediliyor.
