BERLİN – Başbakan Friedrich Merz, Almanya’da yaşayan 900 binden fazla Suriyelinin yaklaşık yüzde 80’inin önümüzdeki üç yıl içinde ana vatanlarına dönmesini hedeflediklerini duyurdu. Suriye Geçici Başkanı Ahmed el-Şara ile Berlin’de düzenlenen ortak basın toplantısında konuşan Merz, bu hedefin aynı zamanda el-Şara’nın da talebi olduğunu vurguladı.
Suriye ile ortak görev gücü kuruluyor
Geri dönüş sürecini koordine etmek amacıyla Almanya ve Suriye arasında ortak bir görev gücü (Taskforce) kurulması kararlaştırıldı. Bu yapıda Başbakanlığın yanı sıra Kalkınma Bakanlığı ile İçişleri Bakanlığı da temsil edilecek. Ayrıca, Alman yetkililerden oluşan bir heyetin durum tespiti yapmak üzere birkaç gün içinde Suriye’ye bir inceleme gezisi gerçekleştireceği bildirildi.
Viele Syrer, die bei uns Zuflucht gefunden haben, wollen zurück. Daran arbeiten wir mit der syrischen Regierung: Wir helfen, Institutionen aufzubauen und Voraussetzungen für Wirtschaftswachstum zu schaffen. Die Zusammenarbeit wollen Präsident @AH_AlSharaa und ich stärken. pic.twitter.com/pXaD7oMAwc
— Bundeskanzler Friedrich Merz (@bundeskanzler) March 30, 2026
Başbakan Merz, savaşın sona ermesinin üzerinden bir yıl geçmesiyle birlikte Suriye’deki temel koşulların iyileştiğini belirtti. Bu kapsamda koruma statülerinin yeniden değerlendirileceğini ifade eden Merz, “Almanya’da kalma hakkı kalmayanlar ülkeyi terk etmek zorunda kalacak” dedi.
Merz, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada şu ifadeleri kullandı:
Bizde sığınan birçok Suriyeli geri dönmek istiyor. Bu konuda Suriye hükümetiyle birlikte çalışıyoruz: Kurumların inşasına ve ekonomik büyüme için koşulların oluşturulmasına yardımcı oluyoruz. Eş Şara ve ben bu işbirliğini güçlendirmek istiyoruz.
Suç işleyenler ve oturum izni olmayanlar öncelikli
Geri dönüş sürecinde önceliğin, Almanya’da geçerli bir ikamet unvanı bulunmayanlar ile suç işleyen gruba verileceği açıklandı. Merz, el-Şara’dan özellikle bu grupların geri kabulü konusunda öncelik istedi. Başbakan Merz, “Burada küçük ama bize sorun çıkaran, suça karışmış bir Suriyeli grubumuz var; onları öncelikli olarak geri göndermek istiyoruz” ifadelerini kullandı. İyi entegre olmuş ve Almanya’da kalmak isteyen Suriyelilerin ise kalmaya devam edebileceği belirtildi.
Wadephul: Suriye bir şansı hak ediyor
Açıklama yapan başka bir isim de Federal Dışişleri Bakanı Johann Wadephul oldu. Bakanlığın sosyal medya hesabından yapılan açıklamada, Suriye’nin bir şansı hak ettiği ifade edildi.
“Suriye bir şansı hak ediyor. Bu şansın iyi değerlendirilmesini sağlamaya yardımcı olmak istiyoruz. Güvenliği, özgürlüğü ve onurlu bir yaşamı garanti edebilecek bir devlet geliştirme görevi çok büyük. Almanya, yeni bir toplumun bir diktatörlüğün ardında bıraktığı yaralar ve ayrılıklardan kendini nasıl yeniden inşa etmek zorunda kaldığını biliyor. Çeşitlilik Suriye’nin gücüdür. Bunu kullanın! Geçmişle yüzleşme ve uzlaşma yolunda ilerlemeye devam edin. Bu aynı zamanda işleyen bir ekonomiyi de gerektiriyor. Suriye, Avrupa, Körfez ülkeleri ve Hint-Pasifik arasında stratejik bir merkez olarak büyük bir potansiyele sahip. Suriye’nin ekonomik kalkınmasında Almanya’nın güçlü bir rolü olduğunu görüyoruz.”
Uzmanlar uyarıyor: Yüzde 80 hedefi bir illüzyon
Konstanz Üniversitesi’nden göç araştırmacısı Daniel Thym, belirlenen yüzde 80’lik hedefi gerçekçi bulmadığını ifade etti. Handelsblatt gazetesine konuşan Thym: Bu kadar yüksek geri dönüş sayıları bir illüzyon olarak kalabilir ve gönüllü çıkışlar yoluyla bile bu rakamlara ulaşılması imkansız görünüyor.
Thym, şimdiye kadar sadece birkaç bin Suriyelinin gönüllü olarak döndüğünü hatırlatarak, bu durumun hangi teşviklerle değişeceğinin belirsiz olduğunu savundu. Siyasetçilerin bir ülkeyi “güvenli” ilan etmesinin yeterli olmadığını belirten uzman, her vakanın bireysel olarak incelenmesi gerektiğini ve kişilerin sınır dışı kararlarına karşı mahkemeye başvurma haklarının saklı olduğunu hatırlattı.
Yeniden inşa süreci için 200 milyon avro destek
Almanya, iç savaşta büyük yıkıma uğrayan Suriye’nin yeniden inşası için danışmanlık, uzmanlık ve mali destek sağlayacak. Başbakan Merz, su arzının iyileştirilmesi ve ekonomik ilişkilerin güçlendirilmesi gibi projeler için yaklaşık 200 milyon avro kaynak ayrıldığını açıkladı. Geri dönenlerin, Almanya’da edindikleri deneyim ve fikirlerle ülkenin kalkınmasında kilit rol oynaması bekleniyor.
Görüşme sırasında Merz, eski cihatçı lider el-Şara’ya seslenerek yeni Suriye’de cinsiyet ve azınlık farkı gözetmeksizin herkese yer açılması çağrısında bulundu. El-Şara ise tüm hakların korunacağına dair söz vererek, “Savaş bitti ancak yeniden inşa savaşı yeni başlıyor” dedi. Suriye lideri, geri dönenlerin Suriye’deki Alman şirketlerinde çalışabileceği bir yatırım ortamı oluşturmak istediklerini de sözlerine ekledi.
