BERLİN – Almanya’da cinsel ceza hukukunun kökten değiştirilmesi için önemli bir adım atıldı. Eyalet Temsilciler Meclisi (Bundesrat), cinsel eylemlerde açık bir “Hayır” ifadesinin bulunmamasının değil, rıza gösteren bir “Evet” ifadesinin eksikliğinin suç unsuru sayılmasını öngören bir yasa girişimini Federal Hükümet’e iletti. Birçok Avrupa ülkesinde halihazırda uygulanan bu model, rıza dışı cinsel yakınlaşmaları daha ağır yaptırımlara bağlamayı hedefliyor. Reform talebi, ülkede yaşayan göçmen toplulukları ve Türk vatandaşlarını da yakından ilgilendiren yasal süreçlerde yeni kriterler getirecek.
Mevcut sistem ile yeni teklif arasındaki farklar neler?
Federal Almanya’da şu an yürürlükte olan ceza kanununa göre “Hayır demek hayırdır” ilkesi uygulanıyor. Bu sisteme göre bir cinsel eylemin cezalandırılabilmesi için, mağdurun rıza göstermediğini ve karşı tarafın bu belirgin iradeye karşı geldiğini ispatlaması gerekiyor. Bundesrat tarafından desteklenen “Sadece evet, evettir” modelinde ise tarafların eylem anında rızasının açıkça mevcut olması şart koşuluyor. Yani rıza beyanının eksikliği direkt olarak suç teşkil edecek.
Mağdur hakları korunurken ispat süreci nasıl etkilenecek
Alman Haber Ajansı (dpa) tarafından aktarılan bilgilere göre, reform yanlıları mevcut yasanın boşluklarına dikkat çekiyor. Uzmanlar, cinsel saldırı mağdurlarının korku, tehdit veya ani şok anlarında donakalarak fiziki ya da sözlü olarak “Hayır” diyemediklerini belirtiyor. Yeni düzenleme ile bu gibi çaresizlik durumlarında mağdurların hukuki olarak daha iyi korunması amaçlanıyor.
Ancak yasa tasarısına mesafeli yaklaşan hukukçular ve eleştirmenler ciddi şüpheler barındırıyor. Eleştirmenler, özellikle görgü tanığı bulunmayan cinsel suç vakalarında, yeni kuralın mahkemelerdeki delil toplama ve ispat süreçlerini kolaylaştırmayacağını, aksine yeni hukuki karmaşalar yaratabileceğini savunuyor.
Federal Hükümet yasa tasarısını kabul edecek mi?
Eyaletlerin ortak iradesiyle kabul edilen bu yasa girişiminin ardından gözler şimdi Federal Hükümet’e çevrildi. Hükümetin bu hassas ve geniş kitleleri etkileyecek ceza hukuku reformu önerisini resmi olarak gündemine alıp almayacağı henüz netlik kazanmadı. Siyasi kulislerde yasanın önümüzdeki dönemde hararetli tartışmalara yol açacağı öngörülüyor.
